लाईभ प्रदेश
काठमाडौं, १६ असोज।
आजदेखि देशभर विजयादशमी अर्थात् दशैं पर्व उत्साहपूर्वक मनाइँदैछ। नेपालीहरूको सबैभन्दा ठूलो चाडका रूपमा परिचित दशैं हरेक वर्ष आश्विन शुक्ल प्रतिपदादेखि पूर्णिमासम्म १५ दिनसम्म मनाइन्छ।
दशैंलाई असत्यमाथि सत्यको विजय, अन्यायमाथि न्यायको विजय र अधर्ममाथि धर्मको विजयको प्रतीकका रूपमा लिइन्छ। पुराणका अनुसार महिषासुर नामक दुर्गम दानवलाई देवी दुर्गाले वध गरेको स्मरणमा यो पर्व मनाउने गरिन्छ। यसैगरी भगवान् रामले रावणमाथि विजय प्राप्त गरेको दिनलाई पनि विजयादशमीका रूपमा श्रद्धापूर्वक मनाइन्छ।
यस पर्वको क्रममा देवी दुर्गाको पूजा आराधना, नवदुर्गा स्थापनासहित ९ दिनसम्म घटस्थापना, फूलपाती, अष्टमी र नवमीका पूजा हुन्छन्। दशौं दिन अर्थात् विजयादशमीका दिन मान्यजनबाट टिका र जमरा ग्रहण गरी आशीर्वाद लिने परम्परा रहिआएको छ।
दशैंलाई पारिवारिक एकता, आपसी सद्भाव र सामाजिक सौहार्द बढाउने चाडका रूपमा पनि मानिन्छ। विदेशमा बस्ने नेपालीहरू समेत सम्भव भएसम्म दशैंमा घर फर्केर परिवारसँग समय बिताउने गर्छन्। यस चाडले समाजमा मिलन, माया र भाइचारा बढाउने काम गर्छ भन्ने विश्वास गरिन्छ।
दशैंसँगै धार्मिक, सांस्कृतिक र सामाजिक महत्व मात्र नभई आर्थिक महत्व पनि जोडिएको छ। यस समयमा बजारमा किनमेल र उपभोग बढ्ने भएकाले व्यवसाय र उत्पादन क्षेत्रमा समेत सक्रियता देखिन्छ।
नेपाल सरकारका तर्फबाट पनि दशैंका अवसरमा विभिन्न सुरक्षात्मक र व्यवस्थापकीय तयारी गरिएको छ। यस अवसरमा सबैलाई शान्तिपूर्ण, सुरक्षित र सद्भावपूर्ण वातावरणमा चाड मनाउन आग्रह गरिएको छ।
